Jesteś skowronkiem czy sową?

Od zarania dziejów losy człowieka ściśle związane były z naturą. Mała, krucha, pozbawiona futra istota, bez pazurów i ostrych kłów, musiała konkurować o pokarm z krwiożerczymi drapieżnikami i ogromnymi roślinożercami. Nasi dalecy przodkowie zmagać musieli się z niesprzyjającą aurą, zimnem, deszczem i wielkimi katastrofami naturalnymi, takimi jak powodzie i pożary. Podobnie jak  inne organizmy, podlegaliśmy cyklicznym wpływom natury,  porom roku, cyklom księżyca, dnia i nocy. Nie było wyboru- by móc funkcjonować w tym środowisku, trzeba było się do niego przystosować.

Chronopsychologia

W drodze ewolucji wykształcił się w nas mechanizm, który określamy mianem zegara biologicznego. Koordynuje on przebieg  podstawowych procesów życiowych z rytmem dobowym, pór roku a w przypadku kobiet-księżycowym. Chronopsychologia to stosunkowa młoda dziedzina wiedzy, stawiająca sobie za zadanie poznanie prawidłowości, jakie wiążą procesy zachodzące w naszych ciałach i mózgach z tym, co dzieje się w świecie przyrody. Dlaczego jedni z nas budzą się wcześnie rano, są pełni energii i entuzjazmu, natomiast inni zwlekają się z łóżka nieprzytomni, potrzebują kilku godzin i kawy, by się obudzić.
Każdy wie, że zimą niemal wszyscy czują się nieco bardziej ociężali, przejawiaj gorszy nastrój i mniejszy zapał do podejmowania aktywności. Z kolei latem tryskamy energią i chęcią życia. Mowa tu o cyklu rocznym, obok niego rozróżniamy jeszcze cykle tygodniowe i dobowe.  

Rytm dobowy

Rytm dobowy, określany również mianem cyklu ultraradialnego, jest podstawowym i najważniejszym mechanizmem adaptacyjnym wszystkich żywych organizmów. Regulowany jest przez rotację dnia i nocy i związane z nią zmiany w natężeniu światła. Bazując na tych podstawowych informacjach, określa się   tzw. chronotypy,  definiujące indywidualne predyspozycje do  lepszego funkcjonowania rano lub wieczorem. Okazuje się, ze nasz osobisty chronotyp w dużej mierze zdeterminowany jest genetycznie- po prostu dziedziczymy go po rodzicach. Oczywiście wielkie znacznie ma także nasz tryb życia oraz wiek. Im człowiek młodszy, tym zazwyczaj później chodzi spać. Z kolei ludzie w podeszłym wieku budzą się  szybko i wcześnie udają się na nocny spoczynek, podczas gdy  aktywny tryb życia młodych ludzi, pełen wydarzeń towarzyskich,  koncertów i innych wieczornych atrakcji, w sposób oczywisty sprzyja późnemu kładzeniu się spać.

Sowa czy skowronek?

Niezależnie od tego, czy jesteśmy sową czy skowronkiem,  jeśli tylko zależy nam na zdrowiu i urodzie -dobrze jest się wysypiać. Osiem godzin snu pozwala organizmowi w pełni się zregenerować i oczyścić. Zyska na tym również nasz wygląd, a zabiegi takie jak botoks staną się melodią odległej przyszłości, gdyż po prostu nie będą potrzebne. Nie powinniśmy przy tym zmuszać się do chodzenia spać wraz z kurami – wystarczy, że pamiętać będziemy, że nie warto kłaść się spać po północy. Wówczas nawet, gdy prześpimy 8 godzin, jakość tego snu będzie niższa i rano możemy nie czuć się wypoczęci.